logo

Beek en Donks – Nederlands

A – B – C – D – E – F – G – H – I – J – K – L – M – N – O – P – Q – R – S – T – U – V – W – X – Y – Z

A

aacht acht
aachtdaog over een week
aachter achter
aachterbliejve achterblijven
aachterén achterelkaar
aachterkaomer achterkamer
ââlt altijd
âânder ander
ââsse as
ââssenbak asbak
Aaste Asten
aauw fiep kletskous, grappenmaker
aauw hoer zanikerd
aauw bèt kletskous
aauw joong meid ongehuwde oudere vrouw
aauwhoere ouwehoeren, zaniken
Aauwjaor Oudjaar
aauwverwetst ouderwets
aauwweesévegéllies kletspraatjes
achterbroek onderdeel paardetuig
achtermekaor direkt
afbinge afbinden
afblotte afschilferen
afdrèèje afslaan
afdruige afdrogen, pak slaag geven
affijn enfin
afgang ontlasting
afhanger hangplant
afpingele afdingen
afseit buitenspel (voetbal)
afskèèje ophouden, stoppen
afskiejte betalen
afskoepe spitten van bovenlaag
afstrèèje het tegendeel beweren
aftruifele aftroggelen
afzette afruimen (tafel), plassen
akkerdére in vrede leven
algemein algemeen
alle kante overal
allé vooruit
allein alleen
alling algeheel,heel
alzelève altijd
àn aan, uitgeput
anderste om den andere dag
àndoen vertrekken
ànén aan elkaar
àngetèèld zwanger
àngôn beginnen, te keer gaan
ànklouwete rommelig bezig zijn
ànkommend in wording
ànlegge onderweg café bezoeken
ànpââsse , pies àn, ànqepââsse aanpassen
ànrékommendére aanbevelen
ànslôn beslaan, aanslaan
ànspitse puntig maken
ànstoke op bezoek gaan, aansteken
ànvange iets ondeugends doen
ànvatte, viet àn, àngevat aanpakken
Aole Aarle-Rixtel
aopendâlder snotaap
aord nie hebbe, d’n heimwee
aorde wennen
aorig raar, eigenaardig
aovend avond
aovenduujl iemand die laat op straat is
apprentie maoke voortmaken
âs (âs de as brékt vèèlt de kaar) als, indien
avvekaot advocaat
avvelop enveloppe
avvesére opschieten
aw uw
awdste oudste
azzing azijn

B

bââg big
bâând band
baktâând kies
bam (kindertaal) boterham
Baokel Bakel
baokere in ’t zand baden (kip)
baon baan
baone banen, sneeuw ruimen
baor baar
baord baard
baorsel borstel
baorst borst
baot baat
bàrs baars
bàs baas
bats hebbe druk praten
bats schop (om te scheppen)
batterèèj achterwerk(groot)
baw bouw
bazzeroewn overhemd
beddekoets bedstee
bedörve bedorven
bedsteej bedstee
bedstrôj bedstro
bèèij beide
bèèlhaauwer penningmeester
bèèr beer (gier)
bèèr beer (dier)
bèèst best
Bèèst Best (plaatsnaam)
bèèver bever
bèèvert bedevaart
begajd naast ’t potje gepiest
begènkenis begankenis (’n hele toestand)
begérrig begerig
begraffenis begrafenis
begraove, begroef, begravve begraven
behaauwe behouden
bèijvèège  van repliek dienen 
bein  been 
bejaord  bejaard 
bekant  bijna 
bekaocht  bekocht 
bekèènd  bekend 
bekenne herkennen v.d.plaats waar men is
bekwaom bekwaam, competent
belââstinq  belasting 
béld beeld 
belège belegen 
belève beleven 
belouwp beloop 
bèls belgisch 
belul  benul
bémd beemd
benaauwd benauwd
bénslèt  beenwindsel 
bepruujve beproeven 
beraome  beramen 
beréje (pliessie te perd)  bereden
berg  gecastreerd varken 
berökt berookt 
berouwve beroven 
bèrrevoets barrevoets 
beskàwwe  beschouwen 
beskèèije  bescheiden 
beskèijt  beslissing 
beskiejte  moeite waard zijn(in aantal) 
beskreeve, beskréf, beskrévve  beschrijven 
beslag beroerte, hersenbloeding 
besneeje besneden
besniejte er de dupe van zijn
besowtemietere  bedriegen 
bessem  bezem
bessem hebbe  kinderen alleen thuis 
bessembinger  bezembinder
béstèèchtig  beestachtig
besteeje  besteden
bestèèke besteken, ‘n kado geven
bestèlle  grote beschuiten
bésterèij vlegelachtigheid
bestön bestaan 
betaole, betâlde, betâld betalen 
betèèkene betekenen 
bétter  beter
beule  blaffen 
bevörbeld bijvoorbeeld 
bewaoke, bewakte, bewakt  bewaken 
bewaore bewaren
bezèèijd bezaaid
bezèèije bezijden
bézem bes
bézeme  aalbessen
bezetting  longontsteking
bézig bezig 
bezine  benzine 
bezöörgd  bezorgd 
bezörige  bezorgen 
bezuujke bezoeken
bezwaor  bezwaar 
bezwèèj grote massa 
bezwère bezweren 
bezwét bezweet 
bibberende tètè gelei–achtige materie 
biej  bij (insect) 
biejenhaauwer imker 
biejmeeske  koolmeesje
bietesnèèijer  bietensnijder 
bietje bagatel, beetje 
bijdraoge  bijdrage
bijlappe  verraden
bijleuchte bijlichten
binge, bong,gebonde binden
binnevetter iemand die alles opkropt
bizze (o.a.van koeien)  rennen
blaoike blaadje(papier) 
blaoj  grote vrouw 
blaor bladeren 
blaos blaas
blaote blaten
blaoze, blies, geblâzze blazen 
blèèij blij 
blèèijke  blaadje (boom) 
blèèk  bleek (grasveld) 
bleengd blind
blees vlies van zaadkorrel 
blèk blik (metaal) 
blèkke stoppelen onderploegen, ontschorsen 
blère blaten (geit) 
bliejk  bliek (vis) 
bliejke  lelijk kijken, gluren 
bliejkerd  gluurder 
bliejve blijven
blindâzzik  daasvlieg 
blinkèrts blikaars
bloeie bloeden
bloeie as ‘n vèrreke  bloeden(flink) 
bloewd bloed 
blök klompen 
blööje bloeien 
blôôuw  blauw 
blôôuwverve  liegen, overdrijven 
blouwke blaken, walmen 
blouwt naakt, bloot 
blümke bloempje
bôdskap boodschap
boekend boekweit
boekhaauwer boekhouder
boelslééchter executeur testamentair
Boerring Boerdonk
boetse (kindertaal)  het hoofd stoten 
boewer  boer
boewte boete
bogerd boomgaard
böhl, bèèlke(klein) papieren zak(je)
bôjjem bodem
bôks pantalon, broek 
bôksenbâând broekriem 
Böksmèèr Boxmeer
bol  bal
bölling  bloedworst 
bolstürrig  weerspannig 
bôm (buijm) boom (bomen) 
bômballie balkenbrij 
bômmis bamis (St.Bavomis) 
bôn boon
booi bode
bööke oprispen
börd bord
börg borg
börger burger, burgemeester 
börgermanskoew geit
börries draagbalken van kar
bortele zich wild gedragen
boskazzie geboomte, struikgewas
böske bosje
bôtter boter
bôtteram boterham
böttere karnen
bouwt(bôtje)  boot(je) 
boveméster hoofdonderwijzer 
brâând brand
bralle, brââlde, gebrââld  brullen
brambézzum braambes
braof braaf
braoje, brajde, gebrajd/gebraoje braden
braojpâân braadpan
braok braak
braoke  braken
brasse knoeien 
brèèije breien
brèèke breken
breid breed
brétte breedte
breug brug
breujke broodje
brille  gezichten trekken bij iets zuurs 
bröbbelke metalen veldkruik 
brobbels luchtbellen (in water)
brok toffee 
brômôllie  petroleum
brômôlliemesientie  kooktoestel op petroleum 
brôsssem  brasem
brouwd brood 
brujèèchtig  benauwd weer 
brujer  broer 
brul  gek (van koeien) 
brulle  hard huilen 
brulleft  bruiloft 
brung bruin 
brüstig  bronstig (varken) 
bruuje broeden
buij  bui 
buis  boos 
bûjt  buit 
bukkem bokking
buljèrd  biljard 
bult bochel, buil 
bünder bunder, hectare 
bürman buurman
bus bloaze, de  de dupe zijn 
bussel bundel
büüjkehèèg  beukenhaag
Buujl  Budel

C

cloon clown

D

D‘eerd  Eerde
d‘n bèèr rèije  de beest uithangen 
dabbe gat graven (hond), krabben 
dâlder  daalder (f.1.50)
dalik  dadelijk 
daochter dochter
daor daar
daorst  dorst 
daw dauw, duw 
dawwe  douwen(duwen) 
dawwörem  dauwworm 
De Graof Grave 
De Rèèk Reek 
dè dat
dèbbers  kleine kinderen 
deecht dicht 
deengs  gerei 
dèèrem(ook meerv.)  darm 
dég deeg
deger  geregeld (herhaaldelijk) 
dèijle  delen
deisel  distel 
dél  deel
dèmpig astmatisch
dést hierheen
dètte dit 
deugeniejt  deugniet
Deurze  Deurne 
devôssie  devotie 
diej  die
diejer  dier 
diejne  dienen 
diejp  diep 
dik  dikwijls, vaak 
diksentijd  meestal
dikzat  meermaals 
dinge  kleren 
dobbel dubbel
doereske onnozel vrouwspersoon 
dôf  doof
dôffe slaan met vuist 
dôj  dooi 
dôjjer dooier 
dôl  duizelig 
dominere  herrie maken 
döörup dorp
dop  hazeleger 
döp  ogen
döpsel  doopsel 
dör  door 
dör haole, er  voor de gek houden 
dorââchter  daarachter 
dörblaoje  doorbladeren 
dôrdör  daardoor 
dörgebond  deurkozijn 
dörgôn  voortgaan 
dörôjjeme  doorademen 
dörpel dorpel 
dôrre  doorn 
dôrrehèèg  meidoorn haag 
dorskast  dorsmachine 
dörske  meisje 
dörslag  drevel, vergiet 
dörwèèrder deurwaarder 
dôtsgraover  doodgraver 
dôtskeest  doodkist 
dôtskop  doodshoofd 
dôtsprentje  bidprentje 
douwd dood 
douwpe, dôpte, gedôpt  dopen
douws of tonteldouws  sloom iemand 
douws/douwes doos 
draod  draad
draoge dragen 
draove draven
drèbbik  modder 
drèèj  draai 
dreuf  druif 
dréve  achter de vodden zitten 
dréve, dréf, gedrévve  drijven 
driejve  drijven (jacht) 
driejver  grote big 
dries  weiland bij boerderij 
drinkeskeul  drinkkuil (vee) 
drööj  draden 
dröp drop (druppel)
drouwme, drômde, gedrômd  dromen 
druig droog 
duffelke  driekwart overjas 
duiske  doosje
dujer  duur 
dujere  duren 
dûjt  duit 
dunge  hooi op rijen 
dunne diarree 
duts  deuk 
dutselèèchtig  verstrooid 
duujzend  duizend 
duukske  doekje 
duvel  duivel 
duvelke  kacheltje(bepaald soort) 
dwâzzike  dwalen 
dwèrs dwars, wars 
dwèrskluppel  dwarsligger, dwarskop 

E

eegd  eg
èèijk  eik 
èèl  ei
èèr  eieren, uier 
èèrd  aarde 
èèrdewèrik  aardewerk 
èère  eren 
èèreve  erven 
èèrwezel  hermelijn 
èèveveul venveel 
éffe  effen 
éffenaf kiejke  sip kijken 
éfkes  eventjes
égâllig  gelijkmatig 
eijd  eed
eijer  eer 
ein  een 
èk vies (viezigheid)
ékhôrre eekhoorn 
ékkel  eikel 
èkker  akker 
elk hôôndsgezèijk  ieder ogenblik 
èllegoewd stof aan ‘t stuk 
éllestiek  elastiek 
èllie  jullie 
èlper  aardappel(en) 
élt  eelt 
èlver armvol 
Elzendöörup  Elsendorp 
énd  eend
éndemoes kroos 
énder eender, gelijk 
èngd eind 
énnig enig 
éns eens
èntele  aarzelen 
èrdbézem(me) aardbei(en) 
érder eerder 
èrdkaar korte kipkar 
èrdskralle  paardebloemen 
èrem arm 
èremoei  armoede
èrpelskèlle  aardappelschillen 
èrpelskèlmeske  aardappelschilmesje 
Erpse ontucht  onkruid (bepaald soort) 
èrrebèèr  boerenknecht 
èrrebèister  boerenmeid 
érringe  voedsel zoeken door vogels 
Ersel  Eersel
èrt  erwt
ète, at, geète  eten, at, gegeten 
évvegéllie  evangelie
évventer  verbinding tussen 2 hansknuppels 
èvvul  alhoewel

F

fallie omslagdoek 
fébrewarrie  februari 
feeng krenterig,fijn (gemalen) 
fejiet  failliet 
femilie  familie 
fértig  veertig
fesoenlijk  fatsoenlijk 
fesoewn fatsoen 
fést  feest 
fezant  fazant 
fiep  speen, fopspeen 
fietsplâtje  belasting plaatje voor fiets 
figujer  figuur 
fikke  vingers
filepine  lupinen 
filiefaauwe  overdreven aardig doen 
fis  bunzing 
flaoter slôn  miskleunen 
flatse  onnadenkend praten 
flierkes  theebloemen 
flimp  oogwimper
flip  vrijer 
flodderbônne tuinbonen 
floks  fuchsia
foerazzie fourage 
foewzele  bedriegen 
fôj fooi 
foors opvliegend persoon 
foorze  kwade zin hebben 
frannie  franje 
frat  wrat
frète vreten 
frijdes  vrijdags 
frollie  vrouwen
frômmes  vrouwmens 
frôtte  klungelen 
fruujte  wroeten
furnuis fornuis

G

gââns  gans (vogel)
gaarst  garstig (spek), gerst 
gabberdien  gaberdine
gallege bretels 
galleperd  sloom iemand 
galmgâtter  galmgaten 
galpegiejter  kwajongen
gaoje (‘t gajt ‘m nie)  bevallen 
gaojslôn goed gebruiken, acht slaan op 
gaope, gapte, gegapt  gapen, geeuwen 
gaovel  gaffel
garre  garen
gawd goud 
gawdsbloem  goudsbloem 
gawdsmed  goudsmid 
gawwigheid  gauwigheid 
gebaw  gebouw 
gebèèld  gebeld 
gebénte  gebeente 
gebôrre geboren 
gebôrte geboorte
gebrujers gebroeders 
gedaw  geduw
gedèèje  gedijen 
gedènkenis  gedachtenis 
gedoentje  bedrijfje 
gedoew  gedoe 
gedôn  gedaan
gedôn kriejge ontslag krijgen
gedrèèj gedraai
gedürrig onafgebroken, gedurig 
gèèjt geit
gèèl geel 
gèèr  gaarne, graag 
gèèrst  gerst 
gèèrum  ooi dat niet gelamd heeft 
gèèruw graan schoof, garve 
gèèst gist
gèève, gaf, gegévve  geven
géf gaaf, egaal 
géf maoke egaliseren 
gehammer gehamer
gehèèng deurhengsel(ook meervoud) 
gehémmelte gehemelte 
geheusd  gehuisd 
géhonger  gahonger (geeuwhonger)
gehörrig gehorig 
gehôst gehaast
gehuijer gehoor
gèij je en u
gekèèrm gekerm
gekléd gekleed
gelingt  schutting in varkenshok
gèllie  jullie 
gèlt  jong vr. varken 
gemakt kunstmatig 
gemaole sèp salmiak 
gemein  gemeen
geménskap gemeenschap
geménte(raod) gemeente(raad)
Gémmert  Gemert
gemoewd gemoed
gén geen
gén reecht mé te skiejte  niets mee te beginnen 
genégge  genegen
genèze genezen
gepaord gôn  gepaard gaan
geplèkt gegomd
geprofèèst  geprofest
gerakt geraakt
geraos geraas
gerèècht gerecht (justitie) 
gereegt gericht (kortst) 
gereust  gerust
gerézep  gereedschap 
geskaoter  geschater
gést geest
gestakt gestaakt
gestèèld gesteld 
géstelukhèijd geestelijkheid 
gesténte gesteente 
gestrépt gestreept
gèt modder, blubber 
getâând getand
getèjd van plan zijn
getroje op z‘n teentjes getrapt,beledigd
getròòwd gehuwd
getüg getuig (paarden)
getuujge getuige
geungze zacht geluid van koe/kalf
geut goot, bijkeuken
gevlââmd  gevlamd 
gevoejerd gevoerd 
gevreecht gewricht
gevüllig  gevoelig
gevuujl gevoel
gewarrig gewarig (waakzaam)
geweegd zén recht op gebruik van weg
geweegt gewicht
gewèèj gewei
gewèènd gewend
gewèèr geweer
gewônte gewoonte
gezeecht gezicht
gezèègend gezegend
gezét gezegd
gezwad hoeveelheid gemaaid gras
gezwôrre nat  etter, pus 
giebele giechelen
giejer gier (mest)
gimmestiek gymnastiek
ginderweit ginds
glaozere glazen (van glas gemaakt)
glattig  glad 
glèèske  glaasje 
glijk direkt
gloewd gloed
gluive  geloven
godverneuker schijnheilige 
goei-bôtter roomboter
goejekouwp goedkoop, voordelig 
goejjig goedig 
goewd goed
gôj gooi
gôjje gooien, werpen
göllep gulp
gölpert sloom,sullig iemand
gôn, ging, gegôn  gaan 
gòòuw gauw
gòòuwe gouden (van goud)
gòòuwèèchtig spoedig
gordelrouws gordelroos
görgele gorgelen
gôssing gading 
götsgat afvoer van gootsteen 
götstein gootsteen 
graon graan
graove, groef, gegravve  graven
greengsèèchtig sjagrijnig
greengslach  grijnslach
greengze grijnzen, jammeren
grèngel grendel 
gribbele opvangen(bal)
griebelgrôôuw schemer
griessel hark
grif  echt
grip greppel
groep mestgoot 
groews grasland
grônnië chagrijnig zijn
gròòuw grauw
gröp greep, handvol
grötje grootmoeder
grôtnek verwaande kwast 
gröts groots,opschepperig,ijdel, trots 
grôtstenhouwp merendeel
grôtvâdder  grootvader
grouwt groot
grouwte cent  halve stuiver (vooroorlogse munt)
grovventölder  grof iemand 
grünnigheid  groente 
gruujn groen, ongekookt, groenvoer 
guld  gilde 
gurdinge gordijnen 

H

haachte  paardetuig (onderdeel) 
hâând (meerv.idem)  hand 
hââspel  haspel 
haauwe wonen van vogel 
haauwe, hiel, gehaauwe  houden
haffel  handvol 
haffele  knuffelen 
häffelke  kleine handvol 
haggedis  hagedis 
häksei  kortgesneden stro 
häkselmesien  hakselmachine 
hallefsténs  halfsteens 
hallefvââste  halfvasten 
hallefzaacht  halfzacht 
halsbâând halsband 
hammer  hamer 
handweezer  wegwijzer 
hangouwer  hangoor 
hansknuppel  balk aan trekketting (paardetuig) 
hântje haantje
haogel  hagel 
haogelskaoi  hagelschade 
haogelstein  hagelsteen 
haok haak 
haoke, hakte, gehakt  haken (handwerken) 
haokwéw  ongehuwde moeder (op leeftijd)
haol  haalijzer boven haardvuur
haon haan 
haonebalk  hanebalk 
haonepouwt  hanepoot
haoneskrèèij  hanetred
haopere  haperen
Haopert  Hapert
haor haar
haorgetüg gereedschap om zeis te scherpen
haorig harig 
haos (meerv.idem)  haas
haotelijk  hatelijk 
haoverekaf  haverkaf
hartelijk  hartig
hawt  hout
hawtwörum  houtworm 
hawvââst  houvast
hazzelnoot  hazelnoot 
hazzepad  hazepad 
hazzewind  hazewind 
hé, hà  heeft,had 
hebbelijk  inhalig 
hèèg haag, heg 
hèèij heide 
hèèijkrékkel  krekel 
hèèl geneuk, ’t  totaliteit 
hèèl  hel
hèèn hen, kip 
hèèndje  handje
hèèngt  hangt
heffe couperen bij kaarspel 
heier heer
hèiligen ôllie, d’n  H.Oliesel 
heit heet 
hèite heten
hél dél heel wat 
hèl weefke  vitaal vrouwtje 
hèl vèèg  vitale vrouw 
hélemôl  geheel 
Hèllemund  Helmond 
hèlster  halster 
hemsknöpkes soort bloemen 
hemdslip hemd 
hémmel hemel
hémmelsbreid  hemelsbreed 
hén en trug  retour
hén  heen 
hèndig  handig, gemakkelijk 
hèngste  stampen, drank aanlengen met water 
hennelérke  kippeladder 
hèrd kèère, d‘n  de vloer vegen 
hèrd  grote voorkamer 
herfsthaon  kwajongen 
hèrmeniej  harmonie 
hérrefiets  herenfiets 
hérring  haring
hés  hees 
heuf  huif
heufkaar  huifkar 
heund  honden 
heundje  handje 
heur  haar (vrn.w.) 
heurs  horzel 
heus  huizen 
heuske  WC, huisje 
heuve  tuinieren, zaaien 
heuze, ge kaant ‘r nie mé  niet mee samen te wonen/werken 
hezel rijp (witte aanslag bij bevriezing) 
hibbik  hik 
hiejer  hier 
hiejge  hijgen
hiejp  kapmes 
hij  zij (3e pers. enkelvoud) 
hinkepèèrk  hinkelbaan 
hisse  ophitsen (hond) 
hoen  wat voor een 
hoenèèr  wanneer 
hoepelpèrd  hobbelpaard 
hoeveul  hoeveel 
hoewd (meerv.hüüj)  hoed 
hoeweit  hoe-ver 
hoewer  hoer 
hoewf  hoeve 
hof  tuin
hôg  hoog
hôg Lieve Vroouw  Maria Hemelvaart (15/8) 
hôgge zèèije  hoge hoed
hôgger  hoger 
hôgkaar hoog kar 
hôgnôddig hoognodig
hôgst hoogst
hôi  hooi
hôivöörik  hooivork
hokke samenwonen
hollewèèij losbollige vrouw 
hollig  los, losbollig 
hônning  honing 
höökske  haakje
hôôl  hol
hôôndebàntje hondebaantje
hôôndekaar hondekar
höör  hoorn (bekleding fietsestuur) 
hööre horen
hoort op, de  naar bed gaan 
hoort slaapstokken voor kippen 
hòòuwkes  peulen 
hòòuwmòòuw windhoos
höpke hoopje
hopzakke stoeien 
horènkele  tegen binnenkant enkels schoppen 
horre  hoorn (muziekinstr.)
horre (meerv.horres)  koeiehoorn 
hortje  tijdje, raamhor 
hôsbengel kousenband 
hot en haar  rechts en links (paardcommandos) 
houwp  hoop ,hele boel 
hôzze kousen
huis mé pepiere balke  huis met hypotheek belast
hullie  jullie
hult en bult hobbelig 
hum hem
hutsele dooreenschudden
huuje  hoeden (vee)
huukske hoekje
huvender hoevenaar

I

iederein iedereen
iemes iemand 
ijskékkel  ijspegel 
impesant enpassant,tegelijk,in een moeite 
in de wèèr zén  bezig zijn 
ingat ingang weiland 
inkeule  inkuilen 
inkouwpe, kôôcht in, ingekôôcht  bevallen (‘n kind krijgen) 
inskudde inschenken

J

jââcht  jacht
janke huilen
jaoge, joeg, gejagge  jagen
jaoger  jager 
jaor  jaar
jaorgetèèj  jaardienst voor overledene 
jatte  bietsen
jènze  tafel beugelspel 
jeungske jongetje 
jôd jood
jôddevèt  snoepsoort 
joenkere janken (hond) 
jongk ongehuwd 
joong kinderen
juike  jeuken
jung ajuin, ui 

K

kaar kar
kaarzesmèèr  karresmeer
kaarzespoor  karrespoor
kaarzewiel  karrewiel
kaauw kauw (vogel), koud 
kakskool  kleuterschool 
kàljakker  opschepper
kallebas  boodschappentas 
kalverjôd joodse handelaar in kalveren 
kamasse  beenkappen van leer 
kammeraod kameraad 
kamwiel tandwiel
kanne, kôs,gekanne  kunnen
kannië kletsen
kanniedasse populieren 
kànnis hoofd
kant ânkère  zich verdedigen
kaoi slecht 
kaoi zin hebbe kwaad zijn 
kaojkes kaantjes
kaokele  kakelen
kaol kaal
kaol verslete totaal versleten
kaole kak hebbe  verwaand zijn 
kaomer  kamer
kaort kaart
kaortspeule  kaartspelen 
kaot kwaad, nijdig 
kaoter kater 
kappetunie  kaft
kappôôst hakblok
kars  kaars
karske kaarsje 
kàtse kaatsen
kàtteliek katholiek
kavveleuter armoedig persoon
kaws kous
kèèl keel
keengs kinds, dement 
kèèr keer
kèèref kerf
kèèrel  kerel
kèèreme kermen 
kèèrik  kerk 
kèès kaas
keest  kist 
kèijer  keien 
kèime  kammen 
kékkele vallen(ergens vanaf) 
keldergetrallie  tralies kelderraam 
kelderkööt  pissebed 
kele  raapstelen 
kélpââd  pad, kikvors 
kélsgat  keelgat 
kemérrie  toneel, comedie 
kémmerke  kamertje 
kemunie  communie 
keneel  kaneel 
kènneke  kannetje 
kènnep  hennip 
kentörke  kantoortje 
kentouwer  kantoor 
kepèèl  kapel
keplaon  kapelaan 
kepot slôn stuk slaan 
kepot kapot 
kepotvalle doodvallen 
kèps zén  geen geld hebben 
kèrmenaoij  karbonade 
kérris  keren (aantal maal) 
kèske kastje 
kestannie  kastanje
kesteil  kasteel
kètje  katje 
ketoewn  katoen 
kéttel  ketel 
keul  kuil 
keumke  kommetje, kopje 
keve, kéf, gekévve  kijven 
kiejk  blik (kijken) 
kiejke,keek, gekeke  kijken 
kieme  kienen
kiendje  baby, kindje 
kiep kip 
kiepekôj  kippehok 
kiepkaar  kipkar 
kiewe  roepen om te komen eten 
kisje  werkschoen 
kits  spuug
kitse  spugen, overgeven 
klââd  klad 
klaoge  klagen 
klaor gereed, klaar, helder 
klaore  klaren, jenever 
klaotere klateren 
klaovere  klauteren 
klaw  klouw
klawwe  kluwen, vliegertouw 
klazinére  praten, babbelen
klédkaomer  kleedkamer 
klèèm  klem 
klèèn (klènder, klènst)  klein (kleiner,kleinst) 
klèèver  klaver 
kleid kleed 
klènder  kalender 
klènnigheid  kleinigheid 
kléppel  klepel 
klérazzie  kleding 
klérhaok  kleerhaak 
klérre  kleren 
klèts te pakke hebbe  verkouden 
klètskop  zijn kaalkop 
kleus  kluis 
kleuve of kluive  klieven 
kliejer  klier 
klôk kloek (kip) 
klökske  klokje 
klôôcht  massa
klöske klosje
klôster  klooster 
klot  turf 
klötje goedzak
klôtzak of klôtzulder klootzak
klouwt kloot
klumper klompenmaker
kluntje klontje
kluppel knuppel
knaauwe kauwen, knauwen
knaoge knagen
knaol kanaal
knarrie kanarie, kenau, bazige vrouw
Knèègsel Knegsel
knèèje kneden
knékkel knekel
knékkelheuske knekelhuis
knéllisrôs pioenroos
kniej (meerv.kniejes/knèijes) knie
kniejp zakmes
kningt, meerv.kneengt konijn
knip vervallen huis, krot
knoebel knobbel
knoepere kauwen op iets hards
knoepert iets van groot formaat
knoeris varken
knoerzel kraakbeen
knolderaop koolraap
knon kanon
knoorze knorren
knôôt afgeknotte boom
knöpsgat knoopsgat
knörft lomperik
knuip (meerv.idem) knoop
knuipe, knöpte, geknöpt knopen (werkw.)
knut knot
knutse eierschaal breken
kôbbus kobus (sul)
koew (meerv.koej) koe
koffiegedras koffiedik
koffiezetterke nakomertje
kôij kooi
kôike kooitje
kòjjigheid slechtheid
kòjonge kwajongen
koke, kôkte, gekôkt koken
koks cokes
kôl kool
kôldeuf koolduif
kôlkèè] kei in zuurkoolpot
kölleke kooltje
komme komen
kommendant commandant
kompelemente complimenten
kompeniej compagnie
köningseier soort huidziekte
könnegin koningin
könning koning
kont achterwerk, boomstronk
kontekruiper strooplikker
kööref korf
kôôrst korst
kôôst kost
kööstelijk kostelijk
kööster koster
kôôsthuis pension
kop hoofd
köpke hoofdje
kôpman koopman
koppeeng hoofdpijn
kôpper koper (metaal)
kôppersmed kopersmid
kördje koordje
körk kurk
kôrre rogge, koren
kôrre palme palm in korenveld steken
kôrreaar korenaar
Korsmis Kerstmis
kort van ojjem kortademig
kortelet kotelet
kortigheid organen van geslacht varken
kortouwer kleuter
korts onlangs
kôrts koorts
kortste kérre In een handomdraai
kouwer koor
kouwp koop
kouwpe kopen
krââcht kracht
krââsse krassen, krabben
krabzeissie hakzeis
kralle kralen
kraoke, krakte, gekrakt kraken
kraom kraam
krèèij kraai
krèèije kruien, kraaien (haan)
krèète sarren, treiteren
krèijge kruiwagen
krèijnaogel kruidnagel, sering
krèk ut zelfde identiek
krèk juist, precies, zoëven
krékkel korzelig, krekel, riskant
krémmer marskramer
krémmer in de reug spit
krèngele dringen door nauwe doorgang
krèp deel van de ham
krès klit
kreum kruim
kreus klokhuis van vrucht
kriebele kriebelen
kriejge krijgen
kriense krabben
krimpert koukleum
krint krent
krintenbaord roven in het gezicht
kroef zere kont bij fietsen
kroef verdikking paal door hamerslagen
kroesel kruisbes
krôl sinterklaasbroodje
krommen èèrum gon, mé de met cadeau op visite gaan
krôôt, krötje denneapppel
krötske onooglijk iets
krouwne, krônde, gekrônd kronen (versieren)
krummels kruimels
kulle, keulde, gekeuld foppen
kummelek lastig
kunstmoejer verwarmingstoestel v.kuikens
kurwèij karwei
kurwèl ruzie
küsse wéttere kalveren melk voeren
kuukske koekje
kuus kalf, varken
kwaab jong vogeltje zonder veren
kwak grote hoeveelheid
kwalsters zaadballen in aardappelplant
kwansuis langs z’n neus weg
kwats onzin
kwèbbel praatgraag iemand
kwèèke, kwékte, gekwékt schreeuwen, gillen
kwèijpèèr kweepeer
kwèkske kleine hoeveelheid
kwèllek kwalijk, nauwelijks
kwèps flauw
kwiertse spuwen
kwikke tillen, opheffen
kwikzélke singel (onder paardebuik)

L

lââchte lachte
lââng lang
lââng lijs lange vrouw
lââst last
lââstig pertret vervelende man/vrouw
lamentére klagen
lantère lantaarn
laog (meerv.idem) laag (lagen)
laot laat
laote betèije laten kalmeren
làtter later
lebbere van kleding die te wijd is
leecht licht, band op paardezadel
lèèftijd leeftijd
lèèij lei
lèèije leiden, lijden
lèèije sterk genoeg zijn van ijs
leej leden van vereniging
Lèèker Ledeakker
lèèmke lammetje
leengt leidsels, teugel
lèèr (‘n lérre boks) leder
lèèr ladder
lèère leren (studeren)
lèèrs laars
lèèst laatst
lèève leven
lèève gevoelig vlees onder paardehoef
lèèver lever
lèèze lezen
lég ledig, leeg, laag
Lég Lieve Vroouw Maria Onbevlekte Ontvangenis(8/12)
legbalk eileider van kip
légger lager
leid leed
leim leem
leine (Iénde, gelénd) lenen
lèkke likken
lèktoete stroopstaven
lektries electrisch
léllie lelie
léllik lelijk
lèmke lampje
Lénd Leende
lènge lende
lèpke lapje.
léppel lepel
lérke laddertje
lérring Katechismusles
lést leest
leus luizen
leuzekam luizekam
lévvere leveren
lewèèij lawaai
Iicheluk waarschijnlijk
lichten timmer volk van lage klasse
lichtvèrrig allicht
liejfdesgesticht bejaardenhuis
Iierielòòuw lauwwarm
Liessent Lieshout
Iievermennekes duizendschoon
lijf lichaam
lijs trage vrouw
Lijsel Liessel
Iimmenére alcohol drinken
linge linnen
locht gekléd, locht weer, locht volk licht gekleed, koel weer, slecht volk
lôds loods
loewere gluren
lojje loden (van lood)
loocht lucht
löögske laagje
loouw lauw
löps loops (hond)
lötje lotje
lotouwer traag van begrip (persoon)
louwd lood
louwn loon
louwpe, liep, gelouwpe lopen
louws longen (van varken)
löw leeuw
löwwerik leeuwerik
lôzzie domoor
lôzzie(maoker) horloge(maker)
luipese lopense (oppervlaktemaat)
luistert skèèrup nauwkeurigheid vereist
lulfiep kletskous
lulijzer microfoon
lutske tijdje

M

maacht volluk massa mensen
mâânse koew onvruchtbare koe
mâânsgenog bekwaam zijn
mâânskèèrel man
mâânsvolk mansvolk
mââst mast, dennebos
maauwe klagen
maggiblökske jusblokje
mallejan wagen om bomen te vervoeren
maoger mager
maoger skronnie magere vrouw
maoj(e) made(n)
maoke, makte, gemakt maken
maolkalf vaars
maone manen
maoneskeeng maneschijn
maot afmeting
maoze mazen
marse op de rug dragen
martköref vlaamse gaai
maw mouw
màzzele, mazzere mazelen
mé àn zén, d’r te beklagen
mé àngemakt zén, d’r van iets of iemand last hebben
medallie medaille
médesinge medicijnen
medunkt ik dacht
meekérris zo nu en dan
mèèl meel
meen mijn (vrn.woord)
meining mening
meizüntje madeliefje
mélkoors vissoort
melkstülke melkstoel
Méllis Milheeze
mène menen
meniejer manier
mènneke mannetje
mèns man, echtgenoot
mèntig fors
mèrege morgen
mèrling merel
mèrt markt
mès brèke mest uitspreiden
mès (pèèrdemès) mest(paardemest)
mèshouwp mesthoop
meskien misschien
mést meest
méster meester
mète meten
mèter meter (afm.)
mètje matje
mètselder metselaar
meule molen
meuleke molentje
meulepèrd grof vrouwspersoon
meundje mondje
meus muizen
meuske bèrrege verstoppertje spelen
middelstand middenstand
miejer muur (plant)
mierzèijker mier
miraokel mirakel
môdde mode
moejerbésje konijn (vrouwelijk)
moejermens allein moederziel alleen
moes boerenkool
moessepetazzie boerenkoolstamppot
moet (b.v.Hannemoet) tante
moewd moed
moewer moer
moewte moeite
mögge, mön, gemögge mogen
möggelijk mogelijk
môj mooi
mok mist
mök kalf
mölder molenaar, meikever
möllek( epap) karnemelk(sepap)
mombakkes masker
mommer voogd
mondfiat goed kunnende praten
mônnika harmonika
mòòlshouwp molshoop
mòòsterd mosterd
mòòuwe stuiven
mos an de kniejes hebbe veel geld hebben
mot mist
mottig mistig
mouwer waterketel
mouwie mooi
mouwtepap havermoutpap
môzzike stoken met veel rookontwikkeling
muffelke slokje, mondvol
muggepis kleine hoeveelheid
muggeskeet kleinigheid
müjere water troebel maken
mumme mama
mundénne meteen, straks, dadelijk
mundig mondig
mutsert takkebos, mutsaard
muujg vermoeid, moe

N

naacht nacht
naauw nauw
nakend naakt
naod naad
naogel nagel
naom naam
naovel navel
narzig chagrijnig
naw nu
nèèij nieuw
Nèèijaor Nieuwjaar
nèèijkiendje pas geboren baby
nèèjigheid nieuwigheid
nèèjs nieuws
nèèst nest
neetouwer kribbig, lastig iemand
nèève langs, naast
nèije naaien
nèijgarre naaigaren
nèijmesien naaimachine
nèjskierig nieuwsgierig
nérikken herkauwen
nérslag kermisbed
nètjes opstôn, d’r er netjes uitzien
nètse plagend aanraken, slaan
néttel netel
néttelrouws netelroos
neuchter nuchter
neutelig kribbig
nie vör tukke, er er niet voor terugschrikken
nie aachter zunnen aojem kanne komme buiten adem zijn
niejze niezen
niemes niemand
nijpe knijpen
nôit nooit
nôjjigheid spijt
nôld naald
nondejuke vlinderdasje
noo-aope naapen
noo-gôn nagaan
noodòòrst nadorst
noogebôrte nageboorte
nööijke naadje
nôssie, van goeje van goede komaf
nôste naaste
nouwd nood
nouwie ongaarne
novvenant navenant
nözzik omslagdoek
nuujme, nuumde, genuumd noemen

O

ochèèrm ocharm
ôit ooit
ôiver ooievaar
ôjjem adem
ôjjer ader
ôk ook
ôkst oogst
ôkste oogsten, aren lezen
ökt jeuk
ôllie olie
ôlliemaot boordevol
ôllienötje pinda
ömke oompje
onbesnut onfatsoenlijk
onder de roewpe stön in ondertrouw zijn
ônderstoppe met dekens toedekken
ôngedôpte leek
ôngèlde bijkomende kosten notaris
ônmikkend geen zin hebben
ônnut vasthoudend
ôns Heier Heilige Communie
ôns vròòuw mijn vrouw
ôntriejft zén ongemak hebben
ôp z‘n ellevendertigst traag
ôp de hoort op stok (kippen)
ôp de lut hebben foppen
ôp z‘n huikske zitte op de hurken zitten
ôpbôt oprisping
ôpbôtte tegenvallen
ôpdirreke zich mooi maken
ôphuige ophogen
ôpkröppe opkroppen
ôpleechte oplichten
Oplouwe Oploo
ôplouwp buikloop (koeien)
ôpnèèijt bekiejke herzien
ôpnèèijt, ôppernèèijt wederom, nogmaals, opnieuw
ôpnèije stoken, ophitsen
ôppezaort waarschijnlijk
ôpskeuve opschuiven
ôpstèke in prijs verhogen
ôptutte opmaken, toilet maken
ôpwââsse afwassen, de vaat doen
örgel orgel
örke oortje
ôrlog oorlog
ôrre oren
orte etensresten
ôs aas
ouwer oor
ouwg oog
ouwm oom
ôvver over
ôvverbliejve overblijven
ôvverdaod overdaad
ôvverengd overeind
ôvvernèèijd opnieuw
öw eeuw

P

pââcht pacht
pâân pan
pââsse, pies, gepââst/gepââsse passen
pakkedraoger bagagedrager
paol paal
paoter pater
pàr paar
pattefoon grammofoon
paws paus
pèdje paadje
pèèike paadje
peen (pin-èèchtig) gierigaard(gierig)
pèèn pen
peeng pijn
peep pijp
pèèper peper
pèèr peer
pèèrdegetüg/persgetüg paardetuig
pegge vingers
pèkske pakje
pèkzwart pikzwart
Pél Peel
pèlderien pelerine
penge puinen, puingras, vingers
pènhaauwer penhouder
pènneke pannetje
penning zèèstien gierig
pepiejer papier
pèpke papje
pèrd paard
pèrreplûj parapluie
pèrresjuut parachute
pèrs en bloouw paars en blauw
perseil perceel
persouwn persoon
pèrswèèj paardewei
pertrèt portret
pèrzig tochtig (paard)
pestouwer pastoor
petazzie hutspot, stamppot
petènt patent
petrouwn patroon
péttertunneke primula
peur schrik
pézzerik urineleider varken, gierigaard
piejerouwge apegapen
piels ondermelk
pijp uitgôn, de doodgaan
pikhaok hulpstuk bij maaien met zicht
pilèèr pilaar
pinantie penalty (voetbal)
pindol tol (speelgoed)
pinèèske punaise
pinegel egel
pinksterléllie witte narcis
pinteneuker secuur iemand
pisknolle groenvoer
pispötjes haagwinde
pisse plassen
pitse treuzelen (bij het eten)
plafonder stucadoor
plak vlek
plakke opschieten
plankere zondeg heiligedag zonder misverplichting
plaog plaag
plaot plaat
plâts plaats
plee WC
pleengze scherp turen
plègger voorschoot van jute
plèkbriefke etiket
plèkjèèn slordige vrouw
plèkke kleven
plèkkont, plèkkert iemand die moeilijk weg kan gaan
plèkmerk merk van slechte kwaliteit
pleveus plavuis
pliessie politie
pluksel onkruid
plukselkeul waskuil voor groenvoer
poeleke kinderhandje
poelië spartelen in water
poeliebad ondiep zwembad
poelieëi bedorven ei
poelipèk dropwater
poetjes beenwindsels voor soldaten
pôfboks plusfour, kuitbroek
pölleke paaltje
polling paling
pölling peluw
pööt slappe koffie
pòòuw pauw
poppeskoentje monnikskap
pôsléllie gele narcis
pôsmèèndje paasmandje
Pôsse Pasen
Pôsse haauwe met Pasen ter communie gaan
pouwt, puit poot, poten
precès proces
prékstoewel kansel
prochie parochie
profeit profeet
prôi prooi
prol hooi (slechte kwaliteit)
prulderèèj deugnieterij
prulleke kwajongen
prüüjfcent borrelgeld, drinkgeld
prüüjve drinken (borrel)
puist boomstronk
punter unster
pusjonkele aflaten verdienen
putmik putgalg

Q

quattertemperdaog  vastendagen

R

râând rand
ràdsel(ke) raadsel(tje)
rakke op stap gaan (veelvuldig)
ralle, räälde, gerââld loeien (van koe)
raod raad, advies
raof of krèèj raaf
raoje, râjde, gerâjd/geraoje raden
raok raak, gehemelte
raoke, rakte, gerakt raken
raokel rakel
raom raam
raop raap
raope, rapte, gerapt rapen
raopôllie raapolie
raotel ratel
rauf roof (korstje op hoofd)
raw rauw, rouw, ruig, ruw
raw ketier huishouden van Jan Steen
rawwazzie ravage
rawwen tölder ruig persoon
rawwig rouwig
rawwigheid ruigte (van onkruid)
razzend razend
rechtvèrrig rechtvaardig
redeeske radijsje
rèècht recht
rèèchtdör rechtdoor
reechte richten
rèèchte rechten (voor de rechtbank)
rèègen regen
rèèijze reizen
reej ree (soort hert)
rèèj rij
rèèk hooihark (houten)
rèèkene rekenen
rèèm rem
reep rib
rèère beven, bibberen
reeze rijzen (omhoog gaan)
reeze, reesde gerézze afvallen van zaad
regels (de regels hebbe) ongesteld zijn
rèije kwaad zijn
rèije, reej, gereeje rijden, dekbewegingen maken
rèijfele rafelen, klauteren
rèijger reiger
rèijnââstel schoenveter
reip hoepel
reit reet (kier)
rélluk redelijk
remblökske remblokje
rèmmelder ram, mannelijk konijn
Remund Roermond
rètse op stap gaan(veelvuldig)
reuf ruif
reug rug
rèuij rui
reuj reu
reundje rondje
reust rust
reuste rusten
reuzele ruien
riddere druk bezig zijn
riejk riek
riejt riet
riemel reep (spek)
rieps rups
rimmetiek reumatiek
riskôssie risico
rits tochtig (geit)
roewp roep
roewt roet
rökske rokje
rôllek bijna altijd
rollen, rôôlde, gerôôld rollen
rômfebriek melkfabriek
rômkaar kar om melkbussen te vervoeren
römke raampje
rômkenneke melkkannetje
rômkruik melkbus
rômme zèèije melk zeven
rômme melk
rommelspot rommelpot
rômpot melkkan
rôms rooms
rômsköpper melkschepper (controleur)
rondbessemme rondrennen
rondelum rondom
Rooi St.Oedenrode
rôs roos
rös(se) graszode(n)
rosdoek onder kar gespannen zak
röske roosje
roskeimer paardenhandelaar
rosse roskammen
rössel rooster
rouwd rood
rouwiekôlle rode kool
rouwk rook
rouwke, rokte, gerôkt roken (sigaar)
rouwver rover
rouwwie haor rood haar
rozinge rozijnen
rôzze rozen
rôzzekrans Paternoster (3 rozenhoedjes)
rôzzekrans bidde bidden bij stervenden
rôzzenhüüdje rozenhoedje
ruggestrang ruggegraat
ruike–rökte-gerökt roken (spek, ham, vlees)
rulleke rolletje
rung ruin (gecastreerde hengst)
ruujere roeren
ruurijzer suikerlepeltje

S

saafteres ‘s namiddags
saauwelen kletspraat verkopen
sakkerestiej sacristie
saome samen
saws saus, jus
sawskoom jus–kom
sawsléppel sauslepel
sebiet plotseling, onverwacht
seeper oogpus
seeske sijsje
sèèstig zestig
sèffus dadelijk, direct
segringig chagrijnig
sèp drop (snoep)
sèpketjes katjesdrop
sèpskeijter scheldwoord
seunt jammer, zonde
sibbedeeske zielig figuur
Sijtert Zijtaart
sik secretaris
simpe huilen (zacht)
sings sinds
Sintemetijs St.Matheusdag
sintjâânsbloem margriet
sjimmieboks directoire (damesonderbroek)
sjinere generen
skâând schande
skâândlache spotlachen
skaarze bijeenharken, schrapen
skabbelier scapulier
skamt oew eige schaam je
skamte schaamte
skandôllig schandalig
skaof schaaf
skaoflouper klaploper
skaoi schade
skaoiluk schadelijk
skaokel schakel
skaol schaal
skaome, skamde, geskamd schamen
skaop schaap
skars schaars, scheermes
skats schaats
skatse schaatsen
skaw schichtig, schuw, ruig, schuin
skeef(ke) schijf(je)
skèèij scheiding, voorste deel van kar
skèèije scheiden
skèèl deksel, scheel, niet recht, schil
skèèl dronken
skeenge schijnen
skèèr schaar
skeet, skete wind, winden
skéf scheef, schuin
skeiper schaapherder
skelbôjjem aardappel mandje
skelft schelf, hooizolder
skelle schillen
skelmèske schilmesje
skérresliejp schareslijper
skeuf schuif, raar vrouwspersoon
skeuld schuld
skeumspaon schuimspaan
skeuve, skôf, geskôvve schuiven, glijden
skiefere blinken, schiften(van melk)
skiejte, skoot, geskote schieten
skiejte schudden van kaarten
skielek onverwachts
skijtboks bangerik
skijtbos( meerv. -bös) gras rond koestront
skijterèèj diarree
skijtert bangerik
skijthuis bangerik, WC
Skingdel Schijndel
skipke scheepje
skôbbe schuren bij jeuk
skoefel schoffel
skoepe stelen
skoewer onweersbui
skôfte schaften
skôjje bedelen
skôjjer bedelaar, woonwagenbewoner
skollek schort
skôn schoon
skop schop (schuur)
skop strôj schoof stro
sköpke schaapje
sköpléppel scheplepel
sköppe scheppen
skörft schurft
skôrstein schoorsteen
skôttel schotel
skôttele waasse afwassen, de vaat doen
sköttelke schoteltje
skôttelslet schoteldoek, vaatdoek
skreeve schrijven
skrèije schrijden
skrèpke schrapje
skrèpke stèke werpspel met centen
skrik vrees
skrikboks bangerik
skroelie mager persoon
skrôpgat gat voor afvoer schropwater
skrot schroot
skröwsaws uiensaus
skröwwe schreien
skrubber schrobbezem, min persoon
skruime schromen
skuifel stoomfluit
skungs schuin
skup schop (spa)
skuppe schoppen
skürhèrd ruimte in schuur
slââng slang
slabber slab,morsdoek
slag patrijzen klucht patrijzen
slagkaar slag kar
slaoi sla
slaoiôllie slaolie
slaop slaap
slap zwak
sleechte egaliseren
slèèg slaag
sleegmes kapmes
sleej slee
slèèngske slangetje
slèèpe, slèipte, geslépt slepen
slèk slak
slès niet voor echt
slibbere glijden (op ijs)
slierste keilen
slip schoot
slipjas jacquet
slisse lispelen
sloerie slet
slôn, sloeg, geslagge slaan
slörpe slobberen
slôrris salaris, zakgeld
slot sjalot
slôtkant slootkant
slöttel sleutel
slouwt sloot
slöwse tâând stroeve tanden
smaol smal
smed smid
smeeje smeden
smèkke smakken
smérlappe dadels
smérrig smerig, vuil
smiddes, nò de middig na de middag
smiespele achter de hand fluisteren
smis smidse
snaachs snachts
snaauw snauw
snèbbel mond
sneej snee
snèèr kleermaker
snèèvel jenever
snèije snijden, castreren
snèijer libel
snèijsel snijdsel
snelzèijker broek zonder kruis
sneuve snuiten
snoeptoffel klep broek
snoffe snikken
snotkékkel snotneus
snotkliejk fluim
snotlap zakdoek
snöw sneeuw
snuf snuiftabak
snuffelke anjer
snuujer snoer
snuujt snoet
soek hond
soeptrien soepterrine
Soffeld Zondveld
soldaot soldaat
sommigte sommige
sondus zondags
sopkéttel kookketel voor varkensvoer
soppe dopen (b.v. brood in melk)
sôrt soort
sôtteres zaterdags
spalkers vruchtjes meidoorn haag
spàns spaans
spaoje, spajde, gespajd spitten
spaorbuukske spaarbankboekje
spaw speeksel, spouw
spawmujer spouwmuur
spawwe spuwen, spugen
spèècht specht
speel spijl
spèèl speld
speen spin
spekhaok vleeshaak
spéklôssie speculaas
spekneel (special nail) soort draadnagel
spelle diarree hebben
speule spelen
spiegele ogen uitsteken (fig.)
spietse speechen
spille spijlen
spinnazzie spinazie
spinnejaoger ragebol
spinnekop stal raampje
spolle trappelen
spöllig tochtig (koe)
spöls speels
spônder spaander
spraok spraak
sprèèke spreken
sprès expres
sproewt sproet
sprôôt sport van ladder
spröw spreeuw
spuling melkspoelsel
spuujle spoelen
spuulbak spoelbak
St.Tönnis St.Anthonis
staof staaf
staokbônne stokbonen
staoke staken
staopel stapel
start staart
stèchele bekvechten
steegt steeg
stèèke steken
stèèm stem
stèèreve sterven
steile, stal, gestôlle stelen
stein steen
stèkker losse takken, vingers
stèkkerhoek plaats voor stookhout
stembâând stemband
sténke döppe werpspel met ijzeren kogels
stèrek sterk
steuke stoken (ophitsen)
stévvig stevig
stiebeugel stijgbeugel
stiejere dekken van koe
stiejve stuiven
stiek elastiek
stikken bocht scherpe bocht
stinkende juffertjes afrikaantjes
Stippent Stiphout
stoewel stoel
stökske stokje
stoldére solderen
stöllep stolp
stôm dom
stômbout stoomboot
stòn staan
stòngeld staangeld
stoomfiets motorrijwi eI
stöörem storm
stoppertje bèrege verstoppertje spelen
stötje stootje
stòtvôrt goedzak, schlemiel
stoume stomen
stouwmkéttel stoomketel
stouwt stoot
stouwte stoten
strakke straks
strant brutaal
straot straat
strawsel strooisel
strèèije bekvechten, kibbelen
streeng streng (garen)
strékkel strekel, speen, onaardig iemand
strènge trekkettingen met balk
streuf pannekoek
streufpâân koekepan
striejp streep
striemel stiekemerd
striepke streepje
strietse gappen
strôj stro
strôjke strootje
strôjpoppe stro onder de pannen
strökske strookje
strontvliejg vlieg (grote)
strôôt strot
stròòuwe strooien
stròòuwsel strooisel
stropdas zelfbinder
strötje straatje
stroume, strômde, gestrômd stromen
strouwe stro
struijper wilddief
struipe, ströpte, geströpt stropen (wild)
struujpe, strüpte, gestrüpt stropen (van de huid ontdoen)
stuik opgezette garven
stüjel stoelen
stukske stukje
stumpke peukje, stompje
stuujer stuur
stuupke stoepje
stuut wittebrood
subiet dadelijk, zo meteen
suikerèèij cichorei
suvventig zeventig
swerres doordeweeks, werkendag

T

t‘rnoo naderhand
taaftere namiddag
taagentig tachtig
tâând tand
tâândpeeng tandpijn,kiespijn
tââng tang, kwaaie vrouw
taar teer (pek)
tââst tast
tallie taille
taokele takelen
taom tam
taotere kwebbelen
taovend vanavond
tas kopje
taw touw
tawke touwtje
te kèijer gôn te keer gaan
te bestelle hebbe (veul) veel noten op zijn zang hebben
tèèkene tekenen
tèèng bericht
tèèr teer (pek)
tèèrege tarten
tèèrew tarwe
tèij taai
teijer teer (zacht)
tèijlappe ijsschol springen
teil opgezette graanschoven
tein (ook meerv.) teen
tèkske takje
télt teelt
ten volle bediend laatste sacramenten ontvangen
ten blakke gôn op stap gaan
tén hierheen
tènge achteraan
tènge hebbe op de lut hebben
téppel tepel
térdag teerdag
terèècht terecht
térring tuberculose (tbc)
tès broek–, jaszak, zak onder rokken
tèsnözzik zakdoek
teule, tolde, getöld ploegen
teulland akkerland
teurze trekken
teveul teveel
tevreeje tevreden
tiejk tijk
tiejt (roepnaam bij voeren) kip
tiet vrouwenborst
tietjes eitjes
timper beslag voor pannekoek
tisse braden, barsten van woede
todde lompen
todkrémmer vodden handelaar
toedaorentoew tot daaraan toe
toekrèk zojuist
toemend najaarshooi
toesse ruilen
toestrakke daarstraks
toew toe
toffel tafel
toffel ophaole tafeldekken
toffele volksgebruik bij schending trouwbeloften
toffellaoke tafellaken
tòòd tod, vod, slechte vrouw
tôôn ton
tôông tong
tööre beest aan lijn vastzetten
toorze naaien
tôôte uitstekende balken aan kar
tôrre toren
touwg toog
touwm toom
touwn toon
trallie tralie
traog traag
traon traan
trapper pedaal
traptreej traptrede
traw trouw
trawwe huwen, trouwen
trèèije, trooj, getrooje treden
trééj trede
trekmônnika accordeon
trekzak accordeon
trepele dribbelen
trèpke trapje
troej konijn
troela of trui drie azen bij rikken
trônnie tronie
trôôrn trom
trôst troost
trouwn troon
trug terug
truggôn achteruitgaan
truij trui
trummelke trommeltje
trunsele treuzelen
tuine, tönde, getönd tonen
tuk hebben op de lut hebben
tuk, van goeien tuk van goede afkomst
tus zode
tuujg tuig
tuujt tuit
twédde tweede
twéddes secundair, op de tweede plaats
twèèluf twaalf
twèije twee
twélling tweeling
twèntig twintig

U

uitfrète, iets kattekwaad uithalen
uitgelebberd te wijd geworden
uitgetèèld einde zwangerschap
uitleutere uitslijten van een gat
uitskampe uitglijden
uitskèèje ophouden
uitsliepe bespotten
uitteweeg opzij
uittrekke uitkleden
ulling bunzing
um om
umblég omlaag
umdè omdat
umkiejke omzien
umstöllepe op zijn kop zetten
umtrekke omkleden
umzuime omzomen
urran eraan
Uuje Uden
uujer uur
uujl uil
uurst eerst
uursten anvat voorraadje

V

vaacht vacht
vââst vast
vââste vasten
vaauw vouw
vàdder vader
Vallekeswert Valkenswaard
van z’n eige gegôn bewusteloos
van wérskante tweezijdig, van twee kanten
vàndel vaandel
vaneiges vanzelf
vannén uit elkaar
vantlâângs in de lengte
vaog vaag
vaol vaal
vaon vaan
vaore rijden (met kar)
vastelaovend carnaval
vatte, viet, gevat grijpen
vèèf vijf
vèèg veeg
vèège vegen, veel snoepen
vèèle velen
vèèr veer
vèère veren
vèèreke varken
vèèrekesèèchtig ondeugend
vèèrekesmeule molen om varkensvoer fijn te maken
vèije vee
vèlleke velletje
vèlling velg
veraawerd verouderd
verballemôônde verwaarlozen, vernielen
verbieje, verbooj, verbôjje verbieden
verbörge verborgen
verdèild verdeeld
verduveld verduiveld
vergèète vergeten
vergèètèèchtig vergeetachtig
vergèève vergeven
vergènkelijk vergankelijk
verhémmelte verhemelte
verheuze verhuizen
verhouwge verhogen
verhuijer verhoor
verjaore verjaren
verkawd verkouden
verkèèrd verkeerd
verkèt vork
verkrégge verkregen
vermaid wormstekig
vermougend vermogend
vernépe onooglijk
verningt ongedierte
vernôdrijpt te vroeg rijp (vruchten)
vernuike bedriegen
verolmd vermolmd
verraojer verrader
vérre veren (van vogels)
vèrreke afkappe varken uitbenen
vèrrekiejker verrekijker
vèrrig klaar
vérring vering
verskaore vee in andere wei brengen
verskiejte schrikken
verskônning verschoning
verskrikkelijk vreselijk
verslèkkerd verwelkt
verstâând verstand
vervèèle vervelen
verwer schilder
verwöremd wormstekig
verzoewere verzuren
verzope verdronken
verzuipe verdrinken
veul veel
veultijds vaak
veurop voorop
veurôvver voorover
veurskiejte voorschieten
veurskrééve voorschrijven
viejg vijg
vierklèts galop
vindig vlug
vinge vinden
viouwel viool
vlââm meisje waar je verliefd op bent
vlââm vlam
vleejaor vorig jaar
vléém scherp vliesje
vlèèrik vlerk
vliejg vlieg
vliejgende vaon vliegende jicht
vlimme visgraten
vloewer vloer
vlôj vlo
voejer voer
voejere voederen, voeren
voerring voering
voewg voeg
voewt voet
vôggel vogel
vöggelke vogeltje
vôjjem vadem
voldôn voldaan
Volker Volkel
völlike vuilakken
volmakt volmaakt
völsteveul veel te veel
voltôid voltooid
vòòrst vorst (dak)
vòòrstpaan vorstpan
vör voor
vörbéld voorbeeld
vörbörd–,achterbörd voor-, achterschot (kar)
vördemiddig, vörsmiddes voormiddag
vore mee- of tegenvallen
vörem vorm
vöreme het vormsel toedienen
vörgenger voorganger
vörgevuul intuitie
vörjoong kinderen uit eerste huwelijk
vörkomme verschijningsvorm
vörlouwpig voorlopig
vörmsel vormsel
vörraw hebbe, de begrafenis moeten regelen
vors vers
vorse koew koe die pas gekalfd heeft
vörspres expres
vörstal stalgedeelte vóór de koeien
vôrt voortaan, vooruit
vörvrôôuw 1e vrouw na hertrouwen
vrââcht vracht
vrâând warande
vraog vraag
vrèèl wervel, wartel
vrèèle wringen, etteren
vrèèr vrijer
vreeve wrijven
vreid begerig
vrémd vreemd
vrengel soort slot, grendel
vrijgezellestrikske vlinderdasje
vringe wringen
vringijzer treiteraar
vrômmes vrouw
vrüger vroeger
vrum weerom
vuile ôpbôt onfris boeren
vür vuur
vürrig vurig
vuujge handig zijn in
vuujle voelen
vuujt / voewte voeten

W

wââchte wachten
wâândele wandelen
wââng wang
wââsse wassen, groeien
waffel wafel (mond)
wantrawwe wantrouwen
waoge wagen
waoje waden
waoke waken
waon waan
waos waas
warskawwe waarschuwen
waspinneke wasknijper
wats oorveeg
wâtter water
wâttergaal watergal
wâtterhenneke  waterhoentje
wâtterójjer waterader
weefke vrouwtje
weeg wegen (straten)
wèège,wôg,gewôgge wegen (gewicht bepalen)
wèèije waaien, wijden, weiden
wèèike weken (zacht maken)
wèèjmeule wanmolen
wèèk of de regels hebbe ongesteld zijn
wèèk week
wèèr mannetjesschaap
wèère weren
wèèrlap voorbehoedmiddel bij schapenbok
wees vrouwen
weesvolk vrouwvolk
weeze wijzen
weezer wijzer
wegenbreej weegbree
wegeskeet strontje
weit ver
weiter verder
wekstiek weckring
wéld weelde
wènge wenden
wérbôôrsel valse kruin
wèrd waard
wèrem warm
wèrem-ète diner
wérgaoi weerga, andere helft
wèrik werk, arbeid
wérleecht weerlicht
wérreld wereld
wérskante beide zijden
wérskeeng weerschijn
Wért Weert
wethaauwer  wethouder
wètje watje
wetstrékkel wetstok om zeis te scherpen
wéttere kalf drinken geven
wéw weduwe
wéwwer weduwnaar
wiender woerd
wierouwk wierook
wing wijn
wingd wind
winge winden
wingei windei
winkelwaor winkelwaar
wis(se) wilgen twijg(en)
wittighèid genegenheid
wônne nietwaar (als stopwoord)
wönning woning
wòòrst worst
wôr waar
wörem(ook meerv.) worm
wörep worp
wôrre, wier, gewôrre worden
wôrrend waarheid
wôrrum waarom

X

–

Y

–

Z

z’n dinge antrekke aankleden
zââcht zacht
zaauwt zout
zàddoek/zawdoek zakdoek
zalle zullen
zàlligheid zaligheid
zànnike zaniken
zaod zaad
zaoft zacht
zaog zaag
zaol zaal, zadel
zaon room, zaan
zat dronken, genoeg
zatlap dronkaard
zéécht zicht (zeis om koren te maaien)
zèèij zijde
zèèije zaaien
zèèluf zelf
zééng zijn (bez.vrn.w.)
zèèrik zerk
zég mak
zègen zegen
zègene zegenen
zèije zee
zeijp zeep
zèikwörem mier
zeil touw
zèissie zeis
Zéland Zeeland
zélke touwtje
zémmele zemelen
zén zijn
zépsop zeepsop
zépwâtter zeepwater
zér zeer
zette poten (b.v. van aardappels)
zetwinkel filiaal
zeuchte zuchten
zeuster zuster
zeuve zeven
ziejk ziek
zijvere zeveren, kwijlen
zijvere langdradig spreken,onzin vertellen
zò kaot as ‘n hekke erg kwaad
zoebele sabbelen
zoeij mestvaalt (natte)
zoerhok beitskamer
Zoerik Soerendonk
zoewer zuur
zôg zeug
zok sok
zômmer zomer
Zömmere Someren
zöms zeem
zonder èrrig naief, argeloos
zonneskeeng zonneschijn
zôôn zon
zörig zorg, grote leunstoel
zouwe zo
zuim zoom
zuime zemen
zulder zolder, kruis in broek
zullie zij
zult hoofdkaas
zunneke zonnetje
züthawt zoethout
zuujge zuigen
zuujke zoeken
zuujt zoet
zwalling zwaluw
zwamklouwt kletskous
zwantje zwaantje
zwaoger zwager
zwaon zwaan
zwaor zwaar
zwaord zwoerd
zwèèije zwaaien
zwèèr zweer
zwèère zweren
zwèèvel spaander (om pijp aan te steken)
zweim zweem
zweip zweep
zweit zweet
zwépke zweepje
zwiejge zwijgen
zwoewge zwoegen

Website gemaakt door:
Co Verhoeven Media & Design